ชิปปิ้งคืออะไร ต่างจาก Freight Forwarder อย่างไร เลือกอย่างไรดี

อัปเดตล่าสุด: 10 พฤศจิกายน 2569

ชิปปิ้งคืออะไร ในวงการนำเข้าส่งออก ชิปปิ้งคือตัวแทนออกของ (Customs Broker) ที่ทำพิธีการศุลกากรแทนเจ้าของสินค้า บทความนี้อธิบายว่าชิปปิ้งทำอะไรให้บ้าง ต่างจากผู้รับจัดการขนส่ง (Freight Forwarder) อย่างไร มีค่าใช้จ่ายอะไร และควรเลือกอย่างไร

สรุปสั้นๆ ชิปปิ้งคืออะไร

• ชิปปิ้ง = ตัวแทนออกของ: ทำใบขนสินค้า ชำระภาษีอากร และติดต่อศุลกากรแทนผู้นำเข้าหรือผู้ส่งออก
• ต้องได้รับอนุญาตจากกรมศุลกากร: ตามพระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2560 มาตรา 99
• Freight Forwarder ดูแลการขนส่ง: จองเรือหรือเครื่องบิน และประสานงานตลอดเส้นทาง หลายบริษัททำทั้งสองงาน
• ผู้นำเข้ายังต้องรับผิดชอบ: ความถูกต้องของพิกัด ราคา และภาษี แม้จ้างชิปปิ้งแล้ว
• เลือกจากใบอนุญาต ใบเสนอราคาที่แยกรายการ และประสบการณ์กับสินค้าแบบเดียวกัน ไม่ใช่ดูราคาต่ำสุดอย่างเดียว

ชิปปิ้งทำหน้าที่อะไรบ้าง?

คำว่าชิปปิ้งมาจากคำว่า Shipping แต่คนไทยใช้เรียกผู้ที่ทำพิธีการศุลกากรให้ กฎหมายศุลกากรเรียกว่า “ตัวแทน” ที่รับมอบอำนาจจากผู้นำของเข้าหรือผู้ส่งของออก ส่วนในวงการเรียกว่าตัวแทนออกของ

งานหลักของชิปปิ้งฝั่งนำเข้า

• ตรวจเอกสาร: เทียบบัญชีราคาสินค้า (Invoice) ใบรายการบรรจุ (Packing List) และใบตราส่งสินค้า ให้ข้อมูลตรงกัน
• ตรวจพิกัดและใบอนุญาต: ประเมินพิกัดศุลกากร (HS Code) อัตราอากร และดูว่าสินค้าต้องมีใบอนุญาตจากหน่วยงานอื่นหรือไม่
• ทำและส่งใบขนสินค้า: ส่งข้อมูลใบขนสินค้าขาเข้าทางอิเล็กทรอนิกส์เข้าระบบของกรมศุลกากร
• ชำระภาษีอากร: อากรขาเข้า ภาษีมูลค่าเพิ่ม และภาษีอื่นถ้ามี ผ่านช่องทางที่กรมศุลกากรกำหนด
• ดูแลการตรวจสินค้า: ถ้าระบบสั่งเปิดตรวจ ชิปปิ้งต้องนัดเจ้าหน้าที่ จัดสินค้าให้ตรวจ และชี้แจงข้อมูล
• รับสินค้าออกจากท่า: รับใบปล่อยสินค้า (Delivery Order) ชำระค่าภาระท่า และจัดรถไปส่งที่คลัง ตามขอบเขตงานที่ตกลงกัน

ฝั่งส่งออกก็คล้ายกัน คือทำใบขนสินค้าขาออก ประสานการส่งสินค้าเข้าท่าหรือสนามบินให้ทันเวลาปิดรับ และช่วยเตรียมเอกสารที่ผู้ซื้อต้องใช้ เช่น หนังสือรับรองถิ่นกำเนิดสินค้า

ใครควรใช้ชิปปิ้ง?

ผู้นำเข้าที่ลงทะเบียนกับกรมศุลกากรแล้วทำพิธีการเองได้ แต่ต้องมีระบบส่งข้อมูล ความรู้เรื่องพิกัดและราคา และคนไปติดต่อที่ท่า ธุรกิจส่วนใหญ่จึงจ้างชิปปิ้ง โดยเฉพาะเมื่อ

• นำเข้าหรือส่งออกไม่บ่อย ไม่คุ้มที่จะตั้งทีมพิธีการเอง
• สินค้าต้องมีใบอนุญาต หรือพิกัดตีความยาก
• ต้องการใช้สิทธิลดอากร เช่น สิทธิตามความตกลงการค้าเสรี (FTA)
• อยากให้ผู้ให้บริการรายเดียวดูแลตั้งแต่ขนส่งจนสินค้าถึงคลัง

ชิปปิ้งกับ Freight Forwarder ต่างกันอย่างไร?

ชิปปิ้งดูแลงานกับศุลกากร ส่วน Freight Forwarder ดูแลการเดินทางของสินค้า งานสองอย่างนี้ต่อกันพอดี จึงมักถูกเรียกปนกัน

หลายบริษัทให้บริการทั้งสองอย่าง ข้อดีคือมีผู้รับผิดชอบคนเดียว ข้อมูลไม่ตกหล่นระหว่างทาง แต่ควรถามให้ชัดว่าราคาครอบคลุมงานส่วนไหนบ้าง อ่านเรื่องการเลือกแบบขนส่งทางเรือเพิ่มที่ FCL กับ LCL ต่างกันอย่างไร

ค่าใช้จ่ายเมื่อจ้างชิปปิ้งมีอะไรบ้าง?

ราคาของแต่ละรายต่างกันตามประเภทสินค้า จำนวนรายการในใบขน ท่าหรือสนามบิน และขอบเขตงาน สิ่งสำคัญคือแยกให้ออกว่ารายการไหนเป็นค่าบริการ และรายการไหนจ่ายแทนตามจริง

รายการที่ชิปปิ้งสำรองจ่ายแทน ควรมีใบเสร็จของผู้รับเงินจริงแนบมาด้วย ส่วนค่าฝากเก็บและค่าตู้ค้างเพิ่มตามจำนวนวัน การส่งเอกสารช้าจึงทำให้ต้นทุนสูงขึ้นได้ ดูรายละเอียดค่าใช้จ่ายที่ท่าได้ที่ ขั้นตอนรับตู้สินค้านำเข้าท่าเรือแหลมฉบัง

ชิปปิ้งต้องมีใบอนุญาตไหม?

ต้องมี พระราชบัญญัติศุลกากร พ.ศ. 2560 มาตรา 99 กำหนดว่าผู้ที่จะรับมอบอำนาจจากผู้นำของเข้าหรือผู้ส่งของออก เพื่อดำเนินการเกี่ยวกับของ ต้องได้รับอนุญาตจากอธิบดีกรมศุลกากร และมาตรา 101 ให้อธิบดีสั่งพักใช้หรือเพิกถอนการอนุญาตได้ ถ้าตัวแทนไม่ทำตามเงื่อนไข

หลักเกณฑ์รายละเอียดอยู่ในประกาศกรมศุลกากรว่าด้วยตัวแทนออกของและผู้ปฏิบัติงานเกี่ยวกับการออกของ สาระสำคัญคือ

• ตัวแทนออกของต้องเป็นนิติบุคคลที่จดทะเบียนในไทย หรือบุคคลธรรมดาสัญชาติไทย
• พนักงานที่ทำพิธีการต้องผ่านการทดสอบตามมาตรฐานที่กรมศุลกากรกำหนด และลงทะเบียนกับกรมฯ
• การอนุญาตมีอายุ ต้องยื่นต่ออายุตามกำหนด

มาตรา 99 ยังให้ถือว่าตัวแทนที่ได้รับอนุญาตเป็นเจ้าของของด้วย ชิปปิ้งจึงต้องรับผิดชอบต่อกรมศุลกากรเช่นกัน แต่ไม่ได้ทำให้ผู้นำเข้าพ้นความรับผิดชอบในข้อมูลที่สำแดง

เลือกชิปปิ้งอย่างไรให้ปลอดภัย?

1. ตรวจว่าเป็นตัวแทนออกของที่ได้รับอนุญาต: ขอดูหลักฐานการลงทะเบียนกับกรมศุลกากร และชื่อนิติบุคคลที่จะยื่นใบขนให้
2. ขอใบเสนอราคาแยกรายการ: ค่าบริการ ค่าสำรองจ่าย และภาษีอากร ต้องแยกกันชัด พร้อมระบุว่าราคาไม่รวมอะไร
3. ถามประสบการณ์กับสินค้าแบบเดียวกัน: โดยเฉพาะสินค้าที่ต้องมีใบอนุญาต เช่น อาหาร เครื่องสำอาง เครื่องใช้ไฟฟ้า หรือสารเคมี
4. ยืนยันว่ายื่นใบขนในชื่อผู้นำเข้าของคุณ: และคุณจะได้สำเนาใบขนสินค้ากับใบเสร็จค่าภาษีอากรเก็บไว้
5. ดูการสื่อสาร: แจ้งสถานะสม่ำเสมอ และแจ้งค่าใช้จ่ายเพิ่มก่อนเกิดขึ้นจริง
6. ระวังราคาเหมาที่ต่ำผิดปกติ: ถ้าราคาต่ำเพราะสำแดงราคาหรือพิกัดไม่ตรงความจริง ผู้นำเข้าอาจถูกประเมินภาษีเพิ่มย้อนหลังและเสียค่าปรับ

ชำระภาษีอากรผ่านช่องทางทางการเท่านั้น และอย่าโอนเงินตามข้อความที่อ้างว่าสินค้าติดด่าน อ่านวิธีสังเกตได้ที่ รู้ทันมิจฉาชีพนำเข้าส่งออก

ต้องเตรียมเอกสารอะไรให้ชิปปิ้ง?

ก่อนเริ่มงาน

• ลงทะเบียนผู้นำเข้าหรือผู้ส่งออกกับกรมศุลกากร: แล้วเพิ่มชื่อชิปปิ้งเป็นตัวแทนของคุณในระบบ ดูบริการขึ้นทะเบียนกรมศุลกากร (Paperless)
• ข้อมูลสินค้า: ชื่อ วัสดุ การใช้งาน รูปภาพ หรือแค็ตตาล็อก เพื่อใช้ตรวจพิกัด

ทุกครั้งที่นำเข้า

• Invoice: ราคา สกุลเงิน และเงื่อนไขการส่งมอบ เช่น FOB หรือ CIF ดูIncoterms 2020
• Packing List: จำนวนหีบห่อ น้ำหนัก และขนาด
• Bill of Lading หรือ Air Waybill: ใบตราส่งทางเรือหรือทางอากาศ
• Certificate of Origin: ถ้าต้องการใช้สิทธิลดอากร
• ใบอนุญาตนำเข้า: ถ้าเป็นสินค้าควบคุม ควรได้มาก่อนสินค้าถึงไทย
• ใบแจ้งค่าขนส่งและค่าประกันภัย: ถ้าซื้อแบบ FOB หรือ EXW เพราะต้องใช้คำนวณราคาศุลกากร

ฝั่งส่งออกใช้ Invoice, Packing List และใบจองระวาง (Booking) ถ้าสินค้าต้องมีใบอนุญาตส่งออก ให้เตรียมก่อนวันส่งสินค้าเข้าท่า

ทำงานกับชิปปิ้งมีขั้นตอนอย่างไร?

1. ส่งรายละเอียดสินค้าก่อนสั่งซื้อ: ให้ชิปปิ้งตรวจพิกัด อัตราอากร และใบอนุญาต ถ้าพิกัดไม่แน่ใจ ขอคำวินิจฉัยล่วงหน้าจากกรมศุลกากรได้ตามมาตรา 18
2. ตกลงขอบเขตงานและราคา: เริ่มที่ท่าหรือรับจากต่างประเทศ รวมรถส่งถึงคลังหรือไม่
3. ส่งเอกสารฉบับร่างให้ตรวจ: ก่อนผู้ขายออกฉบับจริงและก่อนสินค้าออกเดินทาง
4. ชิปปิ้งส่งใบขนและแจ้งยอดภาษี: ตรวจยอดและชำระตามที่ตกลง
5. รอผลจากระบบ: ถ้าได้ยกเว้นการตรวจ (Green Line) รับของได้หลังชำระภาษี ถ้าต้องเปิดตรวจ (Red Line) ต้องให้เจ้าหน้าที่ตรวจก่อน
6. รับสินค้าและเก็บเอกสาร: เก็บสำเนาใบขนและใบเสร็จไว้ใช้ทางบัญชี และกรณีถูกตรวจสอบย้อนหลัง

อ่านขั้นตอนนำเข้าแบบเต็มได้ที่ ขั้นตอนการนำเข้าสินค้า

คำถามที่พบบ่อย

ชิปปิ้งกับตัวแทนออกของคือคนเดียวกันไหม?

ใช่ ชิปปิ้งเป็นคำเรียกในวงการ ส่วนตัวแทนออกของ (Customs Broker) เป็นชื่อที่ใช้ในระเบียบของกรมศุลกากร

นำเข้าเองโดยไม่ใช้ชิปปิ้งได้ไหม?

ได้ ถ้าลงทะเบียนเป็นผู้ผ่านพิธีการกับกรมศุลกากรแล้ว และส่งข้อมูลใบขนทางอิเล็กทรอนิกส์ได้เอง แต่ต้องรับผิดชอบเรื่องพิกัด ราคา และใบอนุญาตทั้งหมด

ถ้าชิปปิ้งสำแดงผิด ใครรับผิดชอบ?

ต่อกรมศุลกากร ผู้นำเข้ายังต้องรับผิดชอบภาษีที่ขาด และตัวแทนก็ถูกถือเป็นเจ้าของของด้วย ส่วนความเสียหายระหว่างคุณกับชิปปิ้งขึ้นกับสัญญาที่ตกลงกัน

ควรติดต่อชิปปิ้งตอนไหน?

ก่อนสั่งซื้อหรืออย่างช้าก่อนสินค้าออกจากต้นทาง เพื่อแก้เอกสารหรือขอใบอนุญาตได้ทัน และลดค่าฝากเก็บที่ท่า

ส่งพัสดุด่วนระหว่างประเทศต้องจ้างชิปปิ้งไหม?

โดยทั่วไปไม่ต้อง บริษัทขนส่งด่วนที่กรมศุลกากรอนุมัติจะทำหน้าที่ตัวแทนออกของให้ผู้ฝากส่ง แต่ผู้รับยังต้องจ่ายภาษีอากรตามจริง